Nedir ?
_____________
1. Internet nedir?
Internet, birçok bilgisayar sisteminin birbirine
bağlı olduğu, dünya çapında yaygın olan ve sürekli
büyüyen bir iletişim ağıdır.
Internet, insanların her geçen gün gittikçe artan "üretilen bilgiyi
saklama/paylaşma ve ona kolayca ulaşma" istekleri
sonrasında
ortaya çıkmış bir teknolojidir. Bu teknoloji yardımıyla pek çok alandaki
bilgilere insanlar kolay, ucuz, hızlı ve güvenli
bir şekilde
erişebilmektedir. Internet'i bu haliyle bir bilgi denizine, yada büyükçe
bir kütüphaneye benzetebiliriz. Internet'e, bakış
açımıza
bağlı olarak farklı tanımlamalar da getirebiliriz : Internet,
-
1997 sonu itibarıyla 100,000,000'u aşkın insanın
kendi arasında etkileştiği, bilgi değiş-tokumu
yapabildiği ve kendi yazısız kuralları olan
büyük bir topluluktur. Bu, internetin sosyal
yönüdür.
-
Pek çok yararlı bilginin bir tuşa basmak kadar
yakın olduğu dev bir kütüphanedir.
-
1997 sonu itibarıyla, 20,000,000'u aşkın
bilgisayarın bağlı olduğu çok büyük bir
bilgisayar ve iletişim ağıdır.
-
Kişilerin değişik konularda fikirlerini
serbestçe söyleyebilecekleri ortamlar barındıran
bir demokrasi platformudur.
-
Evden alış-veriş, bankacılık hizmetleri,
radyo-televizyon yayınları, günlük gazete
servisleri vb gibi uygulamaları ile aslında
Internet aynı zamanda bir hayat
kolaylaştırıcıdır.
Tüm bu tanımların arakesitinde yer alan ise
"Bilgiye Ulaşım ve Onu Paylaşım, sonrasında da
elde edilen bilgiyi kullanım" dır.
Sonuç olarak, Internet, önümüzdeki yıllarda üretilecek bilgilerin dolaşım
sistemidir. Ticari boyutunun da ortaya çıkmasıyla
yaşamla daha çok iç içe geçmeye başlamıştır. Internet farklı bir ortam,
farklı bir uzay. Kendi, yazılı olmayan, kuralları
olan;
kendi toplumu olan bambaşka bir uzay. Klasik yaşama biçimlerini, değer
yargılarını değiştiren; hayatımıza yeni kavramlar,
yeni uğraşlar getiren bir şey. Hayatımızı etkiliyor. Hem de çok fazla bir
biçimde.
Internet'in etkilerini görmek ve onu hissetmek
sanırım çok daha kolay. Hayatımızda normal
şartlarda yaptıklarımızı göz
önüne getirelim ve Internet'in bunları nasıl değiştirdiğini; bunlara nasıl
yeni anlamlar yüklediğini gözlemleyelim. Belki
bazılarımız
için daha az (ye da hiç), bazılarımız için daha çok (ye da aşırı çok)
etkilenmeler olacaktır. Ancak gerçek olan,
önümüzdeki
yıllarda (2000'e girerken) Internet olgusu her yönüyle bizimle olacak ve
hayatımızda onunla ilintili pek çok şey yapıyor
olacağız
(Ağ üzerinden alışverişler, uçak/tren rezervasyonları, günlük gazetelere
erişim, bilimsel dergileri okumak gibi.)
Başa Dön
2. TCP/IP nedir ?
"Bilgi Ağı" üzerindeki bilgi iletimi ve paylaşımı
bazı kurallar dahilinde yapılmaktadır. Bu
kurallara kısaca "Internet protokolleri", ya
da
TCP/IP protokoller ailesi denir. TCP/IP (Transmission
Control Protocol/Internet Protocol), bilgisayarlar
ile veri iletme/alma birimleri
arasında organizasyonu sağlayan, böylece bir yerden diğerine veri
iletişimini olanaklı kılan pek çok veri iletişim
protokolüne verilen
genel addır. Bir
başka değişle, TCP/IP protokolleri bilgisayarlar
arası veri iletişiminin kurallarını koyar.
Bu protokollere örnek olarak, dosya alma/gönderme
protokolü (FTP, File Transfer Protocol),
Elektronik posta iletişim protokolü
(SMTP Simple
Mail Transfer Protocol), TELNET protokolü
(Internet üzerindeki başka bir bilgisayarda
etkileşimli çalışma için
geliştirilen *login* protokolü) verilebilir. Adını sıkça duyduğumuz WWW
ortamında birbirine link objelerin iletilmesini
sağlayan
protokol ise Hyper Text Transfer Protocol (HTTP) olarak
adlandırılmaktadır. TCP/IP protokolü aynı zamanda,
diğer iletişim
ağlarında da
kullanılabilir. Özellikle pek çok farklı tipte
bilgisayarı veya iş istasyonlarını birbirine
bağlayan yerel ağlarda (LAN)
kullanımı yaygındır.
Başa Dön
3. Internet'e kimler dahildir ?
Kaç tane bilgisayar Internet'e bağlıdır? Kaç Kişi
Internet Kullanıyor?
Bütün dünya üzerinde Internet'e; üniversiteler,
araştırma enstitüleri, kamu kuruluşları, pek çok
ticari kuruluş vb gibi değişik yerler
bağlıdır ve Internet'e bağlı bilgisayar sayısı 25,000,000 civarında
tahmin edilmektedir. (1997 sonundaki durum) Bu
sayı her gün
süratle artmaktadır. Ortalama Internet kullanıcısı sayısının ise,
100,000,000 'un üzerinde olduğu tahmin
edilmektedir (1997
sonlarındaki durum). Internet iletişim ağına bağlı bir bilgisayarın bir
tek kullanıcısı olabildiği gibi, birden çok (bazen
yüzlerce,
binlerce) kullanıcısı da olabilir. Kişisel bilgisayarlar ve evden
bağlantılar tek kullanıcılı Internet
bağlantılarına örnek olarak
verilebilirler. Öte yandan, aynı anda birden çok kullanıcının erişebildiği
ve kullandığı daha çok "Unix"
işletim sistemi ile çalışan orta
ve büyük boy sistemler de çok kullanıcılı Internet bağlantı örnekleridir.
Başa Dön
4. Internet ne sunar ?
Internet'i bir "iletişim ağı" olarak tanımladıktan
ve bu ağ üzerinde bilgi dolaştığını belirttikten
sonra, internetin bu altyapı üzerinde
neler sunduğunu tahmin etmek aslında o kadar da güç değil. Bu "iletişim
ağı"nın içinde bulunan her hangi iki bilgisayar
arasındaki
en temel işlem çift yönlü bilgi aktarımıdır. Burada bilgiden kasıt,
bilgisayarlardan birinde bulunan bir dosya, bir
bilgisayar programı
ya da bir mesaj olabilir.
Internet, teknik olarak, TCP/IP protokolü ile
desteklenen pek çok servis sunar. Örnek olarak,
Internet erişimi olan bir kullanıcı,
eğer kendisine yetki verilmişse, Internet'e bağlı diğer herhangi bir
bilgisayardaki bilgilere erişebilir, onları kendi
bilgisayarına
alabilir, kendi bilgisayarından da Internet erişimi olan başka bir
bilgisayara dosya/bilgi gönderebilir. Bu özellik,
dosya transfer
protokolü olarak bilinir. Benzer şekilde, Internet üzerindeki kullanıcılar
birbirlerine elektronik posta gönderebilirler. Bu
da, posta
iletim protokolü olarak bilinir.
Internet, değişik protokoller aracılığı ile,
insanlara "bilgiye erişim" olanakları sunar. Yani,
Internet yardımıyla "her çeşit" bilgiye
erişebilirsiniz.
İçerik bakımından,
Internet'in sundukları bazen insan hayal gücünü
zorlayacak boyutlara varmaktadır. Vizyondaki
filmlerin kısa
tanıtımlarını kolayca evimizdeki ekrana taşıyabilir ya da Amerikan Kongre
Kütüphanesi'nde tarama yapabiliriz.
TÜBİTAK arşivine
bağlanıp Bilim ve Teknik dergilerinin yeni ve eski sayılarını tarayabilir,
yazıları okuyabiliriz. Ya da, Hacettepe Üniv.'ne
uzanıp o anki
Beytepe Kampüsü sıcaklıklarını grafiksel olarak görebiliriz. Başka bir
örnek olarak, katılmak istediğimiz bir bilimsel
toplantıya
bildirimizi Internet üzerinden gönderebiliriz. Örnekleri arttırmak mümkün;
NASA servislerine
bağlanıp, son uydu fotoğraflarını
tarayabiliriz; ya da Şiir arşivlerine bağlanıp şiirler okuyabiliriz. Son
yıllarda geliştirilen World Wide Web (WWW, Web)
temelli
Internet araçları ile bilgiye ulaşım daha da kolaylaşmış ve ulaşılabilecek
bilgiler ve sunulan servisler miktar ve çeşit
olarak
artmışlardır. internetin sundukları; onu kullananların istekleri, hayal
güçleri ve gelişen Internet teknolojisi ile hep
çoğalmaktadır.
Internet, bilgiye ulaşmayı kolaylaştırmak için
değişik 'bilgi arama/tarama' yöntemleri de
sunar. Internet'in sundukları çok
geniştir ve bu kadar bilgi arasında, bilinçsiz bir kullanımla, insan
yolunu çok kolay kaybedebilir. Internet'ten
alınabilecek servisler,
temel kullanımlar vb ile ilgili olarak CSS'nin "Internet Üzerinde
Arama/Sorgulama; 'Bazı Başlangıç Noktaları"
kısmına bakılabilir.
Başa
Dön
5. Internet yoluyla alabildiğim bu bilgileri,
programları kimler koyar ? Bunları alıyorum
ama, para ödemem
gerekir mi ?
Freeware, Shareware, Public Domain gibi kavramlar
ne anlama gelir ?
Internet ile erişilebilen bazı merkezlerde herkese
açık arşivler vardır. Buralarda çok çeşitli
bilgiler, çok çeşitli programlar bulunur.
Bu bilgiler bir konferansın kayıt formu olabileceği gibi, piyasadaki bir
ürünün tanıtım kılavuzu da olabilir. Bilgi amaçlı
dosyalar,
daha çok düz yazı formatındadır ve grafik/ses/animasyon vb ile içeriği
zenginleştirilmiş olabilir. Bunlar daha çok, bir
ürünün
tanıtımı, kullanımla ilgili sorunları çözmede kullanıcıya yol gösterecek
bazı destek bilgileri vb. dır. Ayrıca, web tabanlı
ortamlarda,
firma reklamları ve ürün tanıtıcı reklamlara da rastlamaktayız.
Bu tip arşivlerde en çok karşılaşılan dosyalar,
çok değişik amaçlar ve değişik bilgisayar
ortamları (PC, Mac, Unix vb) için
geliştirilmiş binlerce çeşit ve yüzlerce giga byte yer tutan bilgisayar programlarıdır
(yazılım, software).
Public Domain Yazılımlar : Bu
programları yazan kişiler, kendi programlarını
herkesin alıp bedava kullanmasına izin verirler.
Ancak, bazı durumlarda bu bedava kullanım kısıtlandırılır. Public Domain
yazılımlarda aşağıdaki hususlar göz önüne
alınmalı:
-
tamamı değiştirilmeden üçüncü kişilere
kopyalanmalı,
-
eğer söz konusu eser bir başka yerde
kullanılacaksa (örneğin bir başka eserde bundan
yararlanılacaksa) yazarlarına bildirilmeli,
-
herhangi bir şekilde eserin dağıtımından dağıtım
medyası masrafından fazla masraf alınmamalı (BBS'ler
için)
Bunun en iyi örneklerinden biri GPL (GNU Public
License)'dır.
Freeware (Bedava) Yazılımlar :
Freeware yazılımlar limitsiz bir şekilde bunları
alan kişiler tarafından kullanılabilir.
Bu yazılımlar, parayla üçüncü kişilere satılmamalıdır. (Sözgelimi, su an
okuyor olduğunuz doküman freeware'dir.) Böyle bir
yazılım
kullanıyorsanız ve işinize yarıyorsa, yazarına bir e-mail ile teşekkür
edin. İnanın çok hoşuna gidecektir. Böylece, onu,
başka
Freeware programlar yazma konusunda ve aynı programın yeni sürümlerini
hazırlama konusunda teşvik etmiş olursunuz.
Shareware Yazılımlar : Shareware yazılımlarda ise 'kullan, eğer
beğenirsen bana belli bir miktar para gönder'
felsefesi
geçerlidir. Bu miktar genellikle 10-20 ABD doları mertebesindedir.
Shareware yazılımlar kaynak kodları ile birlikte
dağıtılmayabilirler
mekanizma yoktur. Yine programı kullanırsınız ama para ödemezsiniz. Bazı
durumlarda, kullandığımız Shareware program,
süresi dolunca çalışmaz. Çoğunluk böyle programlara para ödememektedir;
ancak, 'Shareware' felsefesi her geçen gün daha
fazla yerleşmektedir. Bir Shareware yazılıma 10-20 dolar ödediğinizde
aslında pek çok şey kazanırsınız. Bunlar:
-
Para ödenmeden kullanımda programın bazı
kısımları çalışmaz ya da çok kısıtlı çalışır.
Bunun önüne geçmiş olursunuz.
-
Programın ilk çalıştırılışında ve daha sonra
belirli aralıklarla ekrana gelen ve programın
satın alınmadan (Unregistered) kullanıldığını
belirten can sıkıcı mesajlardan kurtulursunuz.
-
Programın bundan sonraki tam fonksiyonlu yeni
sürümlerini uzun bir sure bedavaya
alabilirsiniz.
-
Programla ilgili çok iyi bir dokümantasyona ve
yardım ortamına sahip olursunuz.
-
Belki de en önemlisi, programı yazan kişiye
emeğinin karşılığını ödeyerek onu bir anlamda
programı geliştirmesi ve yeni ürünler ortaya
çıkarması konusunda teşvik etmiş olursunuz.
Eğer ödeme imkanınız varsa, sürekli kullandığınız
'Shareware' programlar için bu az miktardaki
paraları ödemek programları daha
verimli kullanmanız açısından çok önemlidir.
Tryware Yazılımlar : Bazı ticari
şirketlerin, yeni geliştirdikleri yazılımların
sınırlanmış sürümleridir ve tanıtım amacıyla
konurlar.
Poscardware Yazılımlar : Bütün
bunların yanında, bir de 'poscardware' yazılımlar
vardır. Bu yazılımları geliştirenlerin
kullanıcılardan tek beklentisi güzel bir kartpostaldır. Eğer günün birinde
'poscardware' bir yazılım kullanırsanız, hemen bu
programı yazan kişiye bir kartpostal gönderin!!!
Patch Yazılımlar : Mevcut bir
yazılımın (ticari ya da public domain) bazı
hatalarını düzeltmek, ve programı güncellemek
amacıyla, ilgili firmaların (ya da kişilerin) çıkardıkları "yama"
programlar. Bu tip programlar, Internet üzerinde
sıkça dağıtılır.
Başa Dön
6. Internet'e erişim nasıl olur ?
Pek çok Internet kullanıcısı, Internet'e,
çalıştıkları kurum ya da bulundukları
üniversiteler üzerinden erişirler. Evden olan
bağlantılar da, Internet bağlantısı olan bir eğitim kurumu, ticari kuruluş
ya da, ticari olarak Internet hizmeti veren
kuruluşlar
üzerinden olur.
Başa Dön
7. Internet adresi nedir ? Domain ismi ve IP
numarası ne demektir ?
Internet'e bağlı her bilgisayarın kendine özgü bir
adresi vardır. Domain Name System (DNS) olarak
adlandırılan hiyerarşim bir
isimlendirme sistemi ile (Internet adresi), internete bağlı bilgisayarlara
ve bilgisayar sistemlerine isimler verilir. DNS
de, bir TCP/IP
servis protokolüdür. DNS, 'host' olarak adlandırılan internete bağlı tüm
birimlerin yerel olarak bir ağaç yapısı içinde
gruplandırılmasını sağlar. Bu şekilde, bütün adreslerin her yerde tanımlı
olmasına gerek kalmaz. Örnek olarak, İTÜ.edu.tr
altında,
ehb.İTÜ.edu.tr, onun altında da, titan.ehb.İTÜ.edu.tr vb seklinde
dallanmış bir çok adres olabilir.
Her bir Internet adresine 4 haneli bir numara
karşılık gelir. a.b.c.d seklindeki bu numaralara
IP (Internet Protocol) numaraları
için bu numara 160.75.27.250 'dır.
Her Internet adresinin ilk kısmı bulunduğu
domain'in network adresini, son kısmı ise
makinenin (host) numarasını verecek şekilde
ikiye bölünür. Bir bilgisayar ağında bulunan makinelerin miktarına göre
makine numarası için ayrılan kısmın daha büyük
veya daha
küçük olması gerekebilir. Değişik ihtiyaçlara cevap verebilmesi açısından
IP adresleri aşağıdaki şekilde gruplanmıştır.
-
Class A network adresleri 1.0.0.0 adresinden
127.0.0.0 a kadar olan aralığı kaplarlar. Her
networkte kabaca 1.6 Milyon makine bulunabilir
-
Class B network adresleri 128.0.0.0 adresinden
191.255.0.0 adresine kadar olan aralıktadır:
16065 network adresi ve her networkte kabaca
65500 makine bulunabilir
-
Class C network adresleri 192.0.0.0 adresinden
223.255.255.0 adresine kadar olan aralıktadır.
Her biri 254 makineden oluşan yaklaşık 2 milyon
network adresi barındırır.
-
Class D 224 ve 254 arasında kalan adresler
herhangi bir network tanımlamazlar, ileri
kullanımlar için rezerve edilmişlerdir.
Bu domain
adreslerinin dağıtımı
NIC (Network Information
Center)
tarafından yapılır, daha sonra her domain sahip
olduğu adresi
kendi ihtiyaçlarına göre parçalayarak dağıtabilir. (Son zamanlarda,sınırlı
sayıdaki Internet adres uzayının bitebileceği
düşüncesi
ile, yeni bir adresleme stratejisine doğru da gidilmektedir. önümüzdeki
yıllarda, yeni tip IP adreslerinin (128 bit)
ortaya çıkacağını
bekleyebiliriz.)
Bu IP numaralarına (domain adreslerine) karşılık
düşen bir makine ismi de bulunur. Bu sayede
makinelerin isimleri daha kolay
akılda kalır. Her domain'de o domaine ait IP numaraları ile bu isimler arasında
geçişi sağlayan bir servis (Domain Name Service)
bulunur. Bu servis aynı zamanda diğer domain'lere ait isimleri ilgili DNS'lere
sorarak öğrenir.
Örneğimize geri
dönecek olursak.
İstanbul Teknik Üniversitesi
bir Class B network numarasına sahiptir.
(160.75.0.0) .İTÜ.edu.tr
domaininde bulunan tüm IP numaraları 160.75. ile başlar. Bilgi İşlem
Merkezi bu numarayı yerel ağlara dağıtmıştır.
Elektronik-Bu
servis aynı zamanda diğer domain'lere ait isimleri
ilgili DNS'lere sorarak öğrenir.Haberleşme
Bölümü domain'i
ne
numarası verilmiştir. burası da ehb.İTÜ.edu.tr olarak tanımlanmıştır. Bu
network içerisinde yer alan makinelerin hepsi
160.75.27.(160.75.27.0) numarası verilmiştir. burası da ehb.İTÜ.edu.tr
olarak tanımlanmıştır. Bu network içerisinde yer
alan
makinelerin hepsi 160.75.27. numarası ile başlar, söz gelimi bu network'de
yer alan titan ismi verilen makinenin IP numarası
160.75.27.250 -->
titan.ehb.İTÜ.edu.tr
şeklindedir.
Dikkat edilirse bir host numarası 1 den 254 e
kadar 254 farklı değer alabilir. Zira 0 ve 255 bu
numaralandırmada özel anlamlar
içerirler. 0, network'u tanımlarken 255 de o network'teki tüm hostları
tanımlar.
127.0.0.1 adresi ve 127.0.0.0 Network'u test ve
geliştirme için kullanılır. 127.0.0.1 adresi her
makinenin kendisini tanımlar
buraya gönderilen her şey, sanki bir başka Networks'ten geliyormuş gibi
makinenize geri dönecektir. Bu sayede herhangi bir
network bağlantısı olmadan bazı denemeler yapılarak network yazılımları
geliştirilebilir.
DNS, ayrıca, Internet adresini nümerik adrese
çevirir. Domain'ler hiyerarşim DNS adresleme
sistemi içindeki farklı yapıları temsil
ederler. Her domain kendi içinde bağımsız bir topluluktur. Doğal olarak,
herkes kafasına göre gelişi güzel Internet domain
ismi ve
IP
numarası alamaz.
Network Information Center (NIC)'e
bunun için başvurmak gerekir. Aksi taktirde
karmaşayı siz düşünün!!!
Başa
Dön
8. Internet üzerinde istediğimiz bilgiler nasıl
yerlerine ulaşıyorlar ?
Internet'e bağlı her network şu veya bu şekilde
kendisine bağlantı sağlayan bir servis sunucusuna
veya kuruma bağlıdır. Bu
birleşme yerlerinde birden çok bağlantısı bulunan router'lar bulunur. Bu
düğüm noktalarında düğümün belirli kollarında
hangi
networklerin bulunduğuna dair bilgiler (ya routerlar arası haberleşme
protokollerinden ya da sabit tanımlamalardan) yer
alır. Bu
tanımlara ek olarak bir de default route tanımı bulunur, düğümde tanımlı
bulunmayan adresler oraya yönlendirilir.
Tüm haberleşme ortalama olarak 100 ila 1000 Byte
arasında yer alan bilgi paketleri şeklinde
gerçekleşir. Her paketin başında
nereden gönderildiği (IP adresi) ve nereye gönderildiği yer alır. Paketin
içeriği kullanılan haberleşmeye göre büyük
farklılıklar
gösterir. Bu sayede, örnek olarak bir mail, üzerinde adres bulunan küçük
paketler halinde düğümden düğüme atlayarak geçer.
Bu yapı çerçevesinde, "bilgiyi isteyen" (istemci)
ve "bilgiyi gönderen" (sunucu) iki ana noktadan
bahsedebiliriz.
İstemci (bilgiyi isteyen) bilgisayar, bu isteğini protokollerde
belirtilen bazı kurallar dahilinde istediği
bilginin olduğu bilgisayara
(Sunucu) bildirir. Bu iki bilgisayar arasında bilginin geçtiği/yönlendirildiği
başka bilgisayarlar da vardır.
Başa Dön
9.
Internet adreslerinde görülen kısaltmalar ne
anlama gelir ?
Internet'e bağlı kuruluşlar değişik gruplara
ayrılabilir ve bir kuruluşun domain adresi, o
kuruluş hangi gruba dahilse ilgili kısaltmayı
bazı istisnalar dışında mutlaka içerir. Ayrıca, ülkelerin 2 harfli tanıtım
kodları da (Amerika Birleşik Devletleri ve Kanada
çıkışlı
adreslerin çoğu ve geniş bir kitleye servis sunan bazı birimler dışında)
adresin sonuna eklenir. Internet adresi, eğer özel
amaçlı bir
servise (ftp, gopher, www gibi) aitse, genellikle, bu durum, adresin
başında kullanılan bir kısaltmayla verilir.
aşağıdaki liste
adreslerde kullanılan bazı kısaltmaları ve ne anlama geldiklerini
göstermektedir:
|
gov |
: |
Hükümet kuruluşları |
|
edu |
: |
Eğitim kurumları (üniversiteler gibi)
|
|
org |
: |
Ticari olmayan, kar amacı gütmeyen kuruluşlar
|
|
com |
: |
Ticari kuruluşlar |
|
mil |
: |
Askeri kuruluşlar |
|
net |
: |
Servis Sunucuları (Internet Servis
Sağlayıcıları gibi) |
|
ac |
: |
Akademik kuruluşlar (bazı ülkelerde edu yerine
kullanılmaktadır) |
|
int |
: |
uluslararası organizasyonlar, kuruluşlar
|
|
ftp |
: |
FTP Arşiv Sitesi (ön ek) |
|
www |
: |
World Wide Web Sitesi ( web de
kullanılır) -ön ek- |
Bazı ülke kısaltmaları : tr:Türkiye,
jp:Japonya, uk:Ingiltere, it:İtalya, ch:İsviçre,
ca:Kanada, ru:Rusya, id:Endonezya,
nl:Hollanda, de:Almanya, fr:Fransa, il:İsrail, no:Norveç, se:İsveç,
fi:Finlandiya, gr:Yunanistan, hr:Hırvatistan,
yu:Yeni Yugoslavya, br:Brezilya, bg:Bulgaristan...
Örnek domain
adresleri : hokudai.ac.jp (jp=Japonya),
bilkent.edu.tr
(tr=Turkiye),
oak.oakland.edu, servis.net.tr,
www.microsoft.com,
ftp.netscape.com,
tubitak.gov.tr,
garbo.uwasa.fi (fi=Finlandiya,
www.nato.int (Nato).
Genel olarak bu sınıflamaya uyulsa da, bazı domain
adlarında daha farklı sözcük grupları da olabilir
( rl.ac.uk (uk=Ingiltere),
www2.itu.edu.tr
gibi). Özellikle .com domain-lerindeki sıkışmadan
dolayı, yeni global domain adları oluşturma
çalışmaları 1997
ortalarında tamamlanmıştır. Yeni kullanıma açılan alan adları şunlardır :
|
arts |
: |
Sanat ve kültür ile ilgili siteler
|
|
firm |
: |
Ticari Firmalar |
|
info |
: |
Bilgi servisi sunan siteler |
|
nom |
: |
Kişisel domainler için kullanılan adresler
|
|
rec |
: |
Eğlence siteleri |
|
stor |
: |
Alışveriş merkezleri, ticari ürün satılan
yerler |
|
web |
: |
www ile ilgili servis sunan siteler |
Başa Dön
10. Internet'e bağlı tüm
bilgisayarların listesini nasıl alabilirim ?
Internet adres koleksiyonu yapıyorsunuz sanırım.
Milyonlarca adresten bahsediyoruz. Bunları
listelemek ve almak mümkün
değilse yakın bir şey. Ancak, bir takım konularda bünyesinde bilgiler,
programlar barındıran popüler servislerin
gruplanmış
FTP/Web/Gopher adreslerini almak mümkündür.
Başa Dön
11. Internet Mühendisliği nedir
?
'Internet Mühendisi de olur mu ?' demeyin , bir
kavramdan günümüzde sıkça söz ediliyor. `Internet
Engineering Task Force'
grubu epeydir çalışıyor. Internet'in sağlıklı çalışması için gerekli
tasarımların yapılmasına `Internet Engineering'
diyebiliriz. Internet
servis geliştiricileri ve Internet Servis Hizmeti üreten, protokol
geliştiren kişilere Internet Mühendisi deniyor.
Bununla Internet
servislerinden sorumlu bilgisayar mühendisini kastetmiyoruz.
Üniversitelerimizde Internet Mühendisliği
bölümleri de açılırsa hiç
şaşırmayın!
Başa Dön
12. Internet Ne Kadar Güvenli ?
Internet'in, şu an için, çok fazla güvenli olduğu
söylenemez. Nadiren de olsa, kişisel iletiler
(e-posta, e-mail) kötü amaçlı,
profesyonel kişiler tarafından illegal yollarla ele geçirilebilir.
Özellikle ticari kuruluşların Internet'i
kullanmaya başlamaları ile birlikte,
Internet'te güvenlik probleminin çözümü için ciddi çalışmalar yapıldı.Web
üzerinden iletilen her türlü bilginin, yeni
şifreleme
teknikleri ve çok yüksek hızlı hatlar sayesinde yeterince güvende olduğunu
söyleyebiliriz. Ancak, yine de, kullanıcı
şifreleri, banka
kredi kart numaraları ve benzeri gibi gizlilik içeren bilgileri net
üzerinde serbestçe göndermeyin (e-mail ile,
güvenlik kilidi olmayan
Web listeleyicileri ile vb.)
Başa Dön
13. İnternette Bilgiler Hangi
Hızlarla İletilir? Band Genişliği Nedir? Doluluk
Oranı Nedir ?
Band genişliği, bir iletişim ortamının
taşıyabileceği bilgi miktarını gösteren bir
ölçüdür. Söz gelimi, ses iletimi için band
genişliği,
iletilebilen en yüksek ve en düşük frekanslar arasındaki farktır (Hertz).
Bilgisayarlar arası haberleşme için de benzer
şekilde, band
genişliği, saniyede iletilen bit sayısı ile verilir.
Internet'teki bilgi iletim hızları çeşitlilik
gösterir. Bilgisayarları ve değişik ağları
birbirine bağlayan hatlar, kablo (çoğunlukla fiber
optik), uydu ya da radyo link (yakın birimler için) bağlantılı olabilir.
İnternette hat hızı, saniyede iletilen "bit"
sayısı ile (bps, bit/san)
ölçülür. Söz gelimi, 64 kilobit/saniye hızındaki bir hat saniyede
64kbit=65556 bit iletebilir. Bu da, ideal
şartlarda, yaklaşık 8
dakikada iletilecektir. Bir birimin, bağlantılarında kullanabileceği en
fazla hıza "Band Genişliği" denir. 64kbit/saniye
bant genişliği
olan bir hattı aynı anda 10 birime kullandırırsak, buna göre hızımız, en
fazla hızın ortalama %10'una kadar düşer.
Günümüzde bağlantı
hızları 9.6kbit/saniyelerden (modem bağlantısı)
100Megabit/saniyelere kadar geniş bir aralıkta
değişmektedir. Yurt dışındaki bağlantılarda, tipik hızlar, yaklaşık 5-10
Mega bit/saniyeler mertebesinde iken, bu oran
ülkemiz için,
64Kbit/san-2Mbit/saniyeler mertebesindedir.
Başa Dön
|